Merhaba,
Bir uygulama veya web ürününde onboarding süreci, kullanıcının ürünü terk edip etmeyeceğinin büyük ölçüde belirlendiği ilk aşamadır. Bu nedenle onboarding yalnızca “tanıtım ekranları” değil, aynı zamanda kullanıcıyı ilk aksiyona taşıyan stratejik bir deneyimdir.
Aşağıda, etkili bir onboarding süreci tasarlarken dikkat edilmesi gereken temel noktalar yer almaktadır.
Onboarding Akışı Kısa mı Uzun mu Olmalı?
Onboarding süresinin uzunluğu, ürünün karmaşıklığına göre belirlenmelidir.
• Basit ürünlerde kısa (2–3 ekranlık) onboarding, kullanıcıyı yormadan ilk aksiyona ulaştırır.
• Abonelik veya alışkanlık odaklı ürünlerde daha uzun (5–7 ekran) onboarding, güven oluşturur ve beklentileri netleştirir.
Önemli olan ekran sayısı değil, her ekranın net bir amacı olmasıdır.
Lineer mi, Kişiselleştirilmiş Akış mı?
Herkese aynı onboarding akışı sunmak basit ve ölçülebilir bir yapı sağlar.
Ancak kullanıcıdan alınan cevaplara göre adımların değiştiği kişiselleştirilmiş akışlar, ilgiyi ve devam oranını artırır.
Özellikle:
• Başlangıç / ileri seviye
• Farklı kullanım amaçları
gibi ayrımlar varsa, koşullu onboarding tercih edilmelidir.
Mesajlama: Sorun mu, Fayda mı Anlatılmalı?
Onboarding’in ilk mesajı çok kritiktir.
• Kullanıcının yaşadığı problemi öne çıkmak (pain-first) aciliyet hissi yaratır.
• Sağlanacak faydayı vurgulamak (benefit-first) motivasyonu artırır.
• Somut sonuçlar (“30 günde X kazanımı”) soyut vaatlere göre daha etkilidir.
Kullanıcı, onboarding’in neden gerekli olduğunu ilk saniyelerde anlamalıdır.
Sosyal Kanıt Ne Zaman Gösterilmeli?
Sosyal kanıt (yorumlar, puanlar, kullanıcı sayıları) onboarding sürecinde güven oluşturur.
• İlk ekranlarda gösterilen sosyal kanıt, soğuk trafiği rahatlatır.
• Son adımda gösterilen sosyal kanıt, kararsız kullanıcıyı tamamlamaya iter.
Hedef kitleye göre:
• Duygusal yorumlar
• Sayısal veriler
• Uzman görüşleri
farklı etki yaratabilir.
Görsel ve İçerik Seçimi
Onboarding ekranlarında kullanılan görseller mesajı desteklemelidir.
• İllüstrasyonlar: sade, evrensel ve hafif
• Gerçek fotoğraflar: güven ve gerçeklik hissi
• Ürün arayüzü önizlemesi: belirsizliği azaltır
Aşırı animasyon onboarding’i eğlenceli yapabilir ancak süreci yavaşlatma riski taşır.
Metin Dili ve Tonlama
Onboarding metinleri mümkün olduğunca kullanıcı odaklı olmalıdır.
• “Sen” dili kullanmak bağ kurmayı kolaylaştırır
• Aktif cümleler motivasyonu artırır
• Sayılar ve net veriler güvenilirliği yükseltir
Ancak her kitle sayılara aynı tepkiyi vermez; bazı kullanıcılar için sade ve duygusal dil daha etkilidir.
Sürtünme (Friction) Noktaları
Her ekstra tıklama, kullanıcı kaybı riskidir.
• Otomatik ilerleme onboarding’i hızlandırır
• “Geri” ve “Atla” seçenekleri kontrol hissi verir
• Sabit (sticky) devam butonları mobilde erişilebilirliği artırır
Ama fazla özgürlük de kararsızlık yaratabilir; denge önemlidir.
Motivasyon ve Devam Ettirme Unsurları
Kullanıcıya ilerlediğini hissettirmek, onboarding tamamlama oranını ciddi şekilde artırır.
• İlerleme çubuğu veya adım sayısı
• Küçük tebrik mesajları
• “Planın hazırlanıyor” gibi ara ekranlar
kullanıcının emek verdiğini hissetmesini sağlar.
İzinler Ne Zaman İstenmeli?
Bildirim, konum veya sağlık gibi izinler onboarding’in en başında istenmemelidir.
• Kullanıcı önce değeri görmeli
• İzinlerin neden gerekli olduğu açıklanmalı
• Mümkünse bağlama uygun anlarda sorulmalıdır
Bu yaklaşım izin kabul oranlarını ciddi şekilde artırır.
Onboarding Sonrası İlk Deneyim
Onboarding bittiğinde kullanıcı boşta bırakılmamalıdır.
• “Şimdi ne olacak?” sorusu cevaplanmalı
• Tek bir ana aksiyon net şekilde gösterilmeli
• Küçük bir başarı veya ödül hissi verilmelidir
Amaç, kullanıcının ilk gerçek değer anına mümkün olan en kısa sürede ulaşmasıdır.
İyi bir onboarding süreci; daha fazla ekran değil, daha doğru mesaj, doğru zamanlama ve doğru yönlendirme demektir. Kullanıcıyı yormadan, motive ederek ve net beklentilerle ilerletmek uzun vadeli başarıyı belirler.
Bir uygulama veya web ürününde onboarding süreci, kullanıcının ürünü terk edip etmeyeceğinin büyük ölçüde belirlendiği ilk aşamadır. Bu nedenle onboarding yalnızca “tanıtım ekranları” değil, aynı zamanda kullanıcıyı ilk aksiyona taşıyan stratejik bir deneyimdir.
Aşağıda, etkili bir onboarding süreci tasarlarken dikkat edilmesi gereken temel noktalar yer almaktadır.
Onboarding Akışı Kısa mı Uzun mu Olmalı?Onboarding süresinin uzunluğu, ürünün karmaşıklığına göre belirlenmelidir.
• Basit ürünlerde kısa (2–3 ekranlık) onboarding, kullanıcıyı yormadan ilk aksiyona ulaştırır.
• Abonelik veya alışkanlık odaklı ürünlerde daha uzun (5–7 ekran) onboarding, güven oluşturur ve beklentileri netleştirir.
Önemli olan ekran sayısı değil, her ekranın net bir amacı olmasıdır.
Lineer mi, Kişiselleştirilmiş Akış mı?Herkese aynı onboarding akışı sunmak basit ve ölçülebilir bir yapı sağlar.
Ancak kullanıcıdan alınan cevaplara göre adımların değiştiği kişiselleştirilmiş akışlar, ilgiyi ve devam oranını artırır.
Özellikle:
• Başlangıç / ileri seviye
• Farklı kullanım amaçları
gibi ayrımlar varsa, koşullu onboarding tercih edilmelidir.
Mesajlama: Sorun mu, Fayda mı Anlatılmalı?Onboarding’in ilk mesajı çok kritiktir.
• Kullanıcının yaşadığı problemi öne çıkmak (pain-first) aciliyet hissi yaratır.
• Sağlanacak faydayı vurgulamak (benefit-first) motivasyonu artırır.
• Somut sonuçlar (“30 günde X kazanımı”) soyut vaatlere göre daha etkilidir.
Kullanıcı, onboarding’in neden gerekli olduğunu ilk saniyelerde anlamalıdır.
Sosyal Kanıt Ne Zaman Gösterilmeli?Sosyal kanıt (yorumlar, puanlar, kullanıcı sayıları) onboarding sürecinde güven oluşturur.
• İlk ekranlarda gösterilen sosyal kanıt, soğuk trafiği rahatlatır.
• Son adımda gösterilen sosyal kanıt, kararsız kullanıcıyı tamamlamaya iter.
Hedef kitleye göre:
• Duygusal yorumlar
• Sayısal veriler
• Uzman görüşleri
farklı etki yaratabilir.
Görsel ve İçerik SeçimiOnboarding ekranlarında kullanılan görseller mesajı desteklemelidir.
• İllüstrasyonlar: sade, evrensel ve hafif
• Gerçek fotoğraflar: güven ve gerçeklik hissi
• Ürün arayüzü önizlemesi: belirsizliği azaltır
Aşırı animasyon onboarding’i eğlenceli yapabilir ancak süreci yavaşlatma riski taşır.
Metin Dili ve TonlamaOnboarding metinleri mümkün olduğunca kullanıcı odaklı olmalıdır.
• “Sen” dili kullanmak bağ kurmayı kolaylaştırır
• Aktif cümleler motivasyonu artırır
• Sayılar ve net veriler güvenilirliği yükseltir
Ancak her kitle sayılara aynı tepkiyi vermez; bazı kullanıcılar için sade ve duygusal dil daha etkilidir.
Sürtünme (Friction) NoktalarıHer ekstra tıklama, kullanıcı kaybı riskidir.
• Otomatik ilerleme onboarding’i hızlandırır
• “Geri” ve “Atla” seçenekleri kontrol hissi verir
• Sabit (sticky) devam butonları mobilde erişilebilirliği artırır
Ama fazla özgürlük de kararsızlık yaratabilir; denge önemlidir.
Motivasyon ve Devam Ettirme UnsurlarıKullanıcıya ilerlediğini hissettirmek, onboarding tamamlama oranını ciddi şekilde artırır.
• İlerleme çubuğu veya adım sayısı
• Küçük tebrik mesajları
• “Planın hazırlanıyor” gibi ara ekranlar
kullanıcının emek verdiğini hissetmesini sağlar.
İzinler Ne Zaman İstenmeli?Bildirim, konum veya sağlık gibi izinler onboarding’in en başında istenmemelidir.
• Kullanıcı önce değeri görmeli
• İzinlerin neden gerekli olduğu açıklanmalı
• Mümkünse bağlama uygun anlarda sorulmalıdır
Bu yaklaşım izin kabul oranlarını ciddi şekilde artırır.
Onboarding Sonrası İlk DeneyimOnboarding bittiğinde kullanıcı boşta bırakılmamalıdır.
• “Şimdi ne olacak?” sorusu cevaplanmalı
• Tek bir ana aksiyon net şekilde gösterilmeli
• Küçük bir başarı veya ödül hissi verilmelidir
Amaç, kullanıcının ilk gerçek değer anına mümkün olan en kısa sürede ulaşmasıdır.
İyi bir onboarding süreci; daha fazla ekran değil, daha doğru mesaj, doğru zamanlama ve doğru yönlendirme demektir. Kullanıcıyı yormadan, motive ederek ve net beklentilerle ilerletmek uzun vadeli başarıyı belirler.